publikacje

Wróć do listy

Dziennik i rachunki z lat 1929-1938

Dziennik Jadwigi Jeziorańskiej ukazuje życie codzienne w rodzinie urzędniczej. Stałym elementem są tu informacje o przyjętych gościach lub odbytych wizytach, przyjęciach, imieninach, obiadach, kolacjach itp kończących się zazwyczaj brydżem. Kontakty towarzyskie są ożywione i trwają przez cału tydzień, a grono znajomych to około 40-50 osób, w tym członkowie rodzin Konopackich, Jastrzębskich i Jeziorańskich, najwyraźniej bardzo ze sobą zżyci. Diarystka często wspomina o wyjściach do teatru, który uwielbia, kina i na wystawy.

Charakter zapisków zmienia się po śmierci męża autorki. Inna jest jej sytuacja materialna, w związku  z przeprowadzką do Łowicza zmienia się i zmniejsza krąg jej znajomych. Zapisy koncentrują się wokół spraw domowych i ogrodu. Autorka opisuje problemy ze służącymi, którymi zwykle są bardzo młode dziewczyny bez doświadczenia - może im niewiele płacić; jedna z nich "ubliżyła diarystce słowem i czynem, musiała natychmiast ją wydalić"; wymienia konieczne naprawy np okien, prace ogrodowe. Odnotowuje, że skradziono jej przetwory [z warzyw i owoców], była to dla niej wielka strata, ponieważ dysponowała niewielkim dochodem. Opowiada o relacji z siostrą Heleną, z którą na ogół spędza większość czasu - relacjonuje nieporozumienia i trudności, ale widać silną więź łączącą kobiety. Jeziorańska jest także mocno związana z młodszą siostrą Lucyną. Okazji towarzyskich jest zdecydowanie mniej niż w Warszawie, ale wszystkie zostają odnowane wraz z wysokością wygranej lub przegranej w brydża. Napomyka,że udziela lekcji muzyki, aby podreperować swój budżet. Opisując przebieg dnia, czasem pisze o stanie swego zdrowia, niekiedy relacjonuje wydarzenia z życia sióstr lub bliskich znajomych - w 1929 roku służąca Luli, siostry popełniła samobójstwo, a także z życia publcznego - w 1937umiera Karol Szymanowski ;z tej okazji  diarystka słucha mszy żałobnej przez radio.

Ważnym wątkim jest pamięć o zmarłym mężu, którego z egzaltacją wspomina przy rozmaitych okazjach: rocznicy śmierci, zaręczyn, ślubu, imienin czy urodzinin. Uczestniczy wówczas w mszy, niekiedy w dwóch, przystępuje do spowiedzi i komunii.  też bez okazji: "Imieniny mego najedyńszego nigdy nieodżałowanego mego Kazieńka. [...] Ślicznie ubrałam mój ołtarzyk z Jego fotografią. [...] Modliłam się długo i płacząc przypominałam sobie każde Jego imieniny" (4 III 1938), "Zawsze Go kochałam, kocham i kochać będę" (29 I 1937), " Duch Kazia ciągle był przy mnie" (31 I 1937). [Zdecydowanie częściej i czulej pisze o mężu po jego śmierci].

Równolegle z dziennikiem Jeziorańska prowadzi spis wszystkich swoich wydatków, a także dochodów. Bardzo starannie prowadzi swoje sprawy finansowe. Codziennie notuje kwoty wydane na produkty spożywcze, lekarstwo, mydło, odzież, naprawę obuwia, dentystę, służącą  - można poznać ówczesne ceny. Robi podsumowanie wydatków miesięcznych i rocznych. [Przed wojną był to popularny sposób kontrolowania wydatków].  

 

 

Autor/Autorka: 
Miejsce powstania: 
Warszawa, Łowicz
Opis fizyczny: 
k. 208, 21x16 cm, 19,5x15,5 cm
Postać: 
zeszyt
Technika zapisu: 
rękopis
Język: 
Polski
Dostępność: 
zasób jest dostępny
Data powstania: 
1938
Stan zachowania: 
dobry
Sygnatura: 
akc 12750
Uwagi: 
Tytuł nadany przez redakcję Archiwum Kobiet. Atrament czarny, też ołówek, papier pożółkły, w pierwszym zeszycie brak paginacji, w drugim - jest; widać, że jedna z kart została odcięta, ale była niezapisana. W tekście pojawiają się podkreślenia, skreślenia są nieliczne. Jeden z dzienników został samodzielnie oprawiony przez autorkę w czerwony skóropodobny lub skórzany materiał; w zasobie ponadto wiersz męża autorki jej dedykowany "Czarodziejskie ręce" k 2, pokwitowanie z poczty, wycinek z gazety, reklama agencji służących, reklama lekarstwa na kaszel
Słowo kluczowe 1: 
Słowo kluczowe 2: 
Słowo kluczowe 3: 
Data dzienna: 
31 lp. 1938
Główne tematy: 
1. Życie codzienne i towarzyskie urzędniczej Warszawy w latach 20-stych i 30-stych XX wieku. 2. Żałoba i wdowieństwo. 3. Relacje z siostrami. 4. Ceny produktów spożywczych i innych oraz niektórych usług 5. Służące
Zakres chronologiczny: 
Od 1929 do 1938
Nośnik informacji: 
papier
Gatunek: 
dziennik/diariusz/zapiski osobiste