publikacje

Wróć do listy

Helena Grobecka

Relacja Heleny Grobeckiej dotyczy inwigilacji jej środowiska przez bezpiekę, głównie w latach powojennych, ale również później (aż do stanu wojennego).  Tekst jest raczej chaotyczny i niezbyt konkretny.

Autorka na wstępie pisze, że w okresie PRL mieszkała w Poznaniu i że nie była świadoma procesów politycznych zachodzących w tym czasie w Polsce. Przyznaje, że wierzyła propagandzie szerzonej w środkach masowego przekazu i poza tym niezbyt się interesowała polityką, choć przeczuwała, że coś jest nie w porządku. Dopiero po 1980 r. zaczęła poznawać prawdziwą historię tamtych lat i zdała sobie sprawę, że przez te wszystkie lata, jak to określa, była karmiona kłamstwami.

Właściwą opowieść zaczyna od lat 1949-53, kiedy to uczyła się w liceum dla pracujących (w tzw. „Marcinku”). Do ich klasy przyszedł niejaki Krzykowski, który zachowywał się bardzo dziwnie – zbierał od wszystkich fotografie legitymacyjne (niektórym nawet je wykradał). Potem zdarzało się, że niektóre osoby znikały (później okazywało się, że zostały aresztowane). O szpiegowanie dla Służby Bezpieczeństwa autorka podejrzewa również męża koleżanki, Ewy, który pojawił się, jak twierdzi, nagle i znikąd. Nazywał się Henryk Urban i był dobrym znajomym Krzykowskiego. Obaj pracowali w fabryce Cegielskiego. Henryk często przychodził do domu Grobeckich, dokąd zwykle się sam wpraszał. Rozglądał się wtedy po całym mieszkaniu, twierdzi autorka, jakby szukał czegoś podejrzanego. Gdy wprowadzono stan wojenny, Urban znowu zaczął przychodzić do jej domu. Jej córka została internowana. Gdy Helena wracała od niej z Gołdapii, Henryk zwykle zjawiał się u niej, jak pisze, niby przypadkiem.

Autorka wspomina również, jakiego szoku doznała, kiedy poszła do pracy do Cegielskiego. W telewizji słyszała o zakładzie same najlepsze rzeczy, ale rzeczywistość okazała się zupełnie inna niż obraz medialny. Wtedy dopiero zrozumiała, jak twierdzi, w jakim kłamstwie żyli ludzie w PRL.

Autor/Autorka: 
Miejsce powstania: 
Poznań
Opis fizyczny: 
2 s.; 30 cm.
Postać: 
luźne kartki
Technika zapisu: 
maszynopis
Język: 
Polski
Miejsce przechowywania: 
Dostępność: 
tak
Data powstania: 
1993
Stan zachowania: 
dobry
Sygnatura: 
AOI/127
Tytuł kolekcji: 
Archiwum Opozycji
Uwagi: 
Relacja Heleny Grobeckiej została nagrana, spisana i opracowana przez Paulinę Suszkę z Ośrodka Karta (Archiwum Zachodnie).
Słowo kluczowe 1: 
Główne tematy: 
historia PRL, życie codzienne w PRL, działania służb bezpieczeństwa, losy rodziny Grobeckich z Poznania.
Nazwa geograficzna - słowo kluczowe: 
Zakres chronologiczny: 
Od 1948 do 1989
Nośnik informacji: 
papier
Gatunek: 
relacja